TURİZM ATAĞI YAPACAKLARDI KOZLU KİLİSESİNİ YIKTILAR!

Zonguldak Tarih sayfası editörü Hayati Yılmaz, 2,5 milyon ödenek alınarak 9 yıldır yapılamayan Kozlu Kilisesini konu aldı.

Kozlu kilisesi tahminen 150 yıllık kiliseydi. Yazılan çizilenler bu kilisenin Ortodoks kilisesi olduğunu söylüyor ama burada bir yanlışlık olabilir.

Karadeniz'de Ortodoks kiliseleri daha çok Roma Dönemi’ne ait oluyor.

Ortodoks kiliseleri genelde Doğu Roma Rum kiliseleri idi. Bu kiliseler de Türklerden önce yerleşim merkezi olan Ereğli ve Bartın’da bulunuyordu.

Türklerin Karadeniz'e yerleşiminden sonra herhangi bir kilisenin yapımı pek söz konusu değil fakat var olan kiliseler faaliyetlerine devam edebiliyordu. Bazı yerlerde kaçak olarak kuruluyor ve görmezden geline biliniyordu.

Zonguldak ve Kozlu’da kömürün bulunmasından önce yerleşim yeri olmadığından Rum kilisesi olması imkansızdı.

1800 yıllarına geldiğimiz zaman bir kilisenin kurulabilmesi için yeterli Hristiyan nüfusu olması gerekiyordu. 1800'lü yılların sonlarına kadar Zonguldak ve Kozlu'da yeteri kadar Hristiyan nüfusunun varlığı söz konusu değildir.

Ta ki; bölgeye Fransız Şirket-i Osmaniyesi Societe d'Heracle şirketinin Zonguldak'taki kömürden yararlanabilmek için 1896 yılında Zonguldak liman ve rıhtımını yapmak amacıyla gelene kadar. Fransızların bu şirketi zamanla, bölgede en güçlü şirket olmuştur.

Hal böyle olunca bölgeye çok sayıda gayrimüslim işçi geliyor. Yabancı işçiler ile birlikte bunların okul ve ibadet ihtiyacı da doğduğundan , bölgeye Fransız rahibeler ile papazlar getiriliyordu. 1896 yılında burada Augustins de l’Assomption Rahipleri tarafından bir yabancı okul da açılmıştır Augustins Rahipleri Katolik tarikatı idi.

Daha sonra Zonguldak’a Fransa’dan getirilen papazlar Cizvit papazları idi.

Hristiyan Katolik Mezhebinin bir tarikatı mensubu olan Cizvit papazları aynı zamanda Zonguldak'ta kurulan Fransız okulların da başındaydı. Yani dini eğitim veriyorlardı. Misyonerlik faaliyetleri yürütüyorlardı.

Başlarda Osmanlı Devleti’nin bazı kurallarını delmek içinde bazen kiliseyi kendileri için yapılmış ev olarak gösteriyor bazen de okul ile kilisenin faaliyetlenrini duruma göre değiştirebiliyorlardı. İlerleyen yıllarda okul ve ibadethaneleri açıkça kullanmaya başladılar. Hatta okul ve kiliseler , ayrı binalarda faaliyet yapmaya başladı.

Yani Kozlu Kilisesi , Ortodoks kilisesi değil büyük ihtimalle Katolik Cizvit tarikatı kilisesiydi....

“Kilisesi idi “ diyorum çünkü 31 Ocak 2014 tarihinde Kozlu'da bulunan kilise binası restorasyon amacı ile yıkıldı. Bu restorasyon için iddialara göre bakanlıktan 2,5 milyon lira ödenek alındığı , ancak dönemin Valisi Ali Kaban’ın ödeneği Gökgöl Mağarası'nın tesisleşmesi için kullandığı iddia edildi.

Aradan 9 yıl geçmesine ramen yıkılan kilisede herhangi bir çalışma yapılmadığı ve arazinin bir süre sonra peşkeş çekileceği iddiaları da var.

Zonguldak’ta 10 yıldır her fırsatta turizm atağı yapılacağı konuşulurken , turizmi geliştirme projesi kapsamında kilisenin yeniden inşaatı için ödenek alıp kiliseyi yıkıp bırakmak; bizim Zonguldak’a özgü bir davranış herhalde.

Ya da kilise katakulliye getirildi.

Oysa bu kilise bugün Zonguldak’ı tanıtan tüm internet portallarında halen varlığını koruyor. Yani Türkiye turizm ve kültür portallarına girip, bu kiliseyi görenler; Zonguldak’a turist olarak gelse, görecekleri tek şey boş arazi. Bu siteler öyle çok ki : hepsini arayıp "bu kilise yıkıldı , bunu kaldırın" deseniz de artık bu imkansız.

O yüzden tarihi binalar sırf bu yüzden bile yıkılamaz.

Zonguldak’ın geçmişinde yer bulan bir döneme ait bu tarihi yapıların kaydı, kuytu, tarihini yazıyoruz ama binayı gösteremiyoruz.

Osmanlı Devleti bile geçtiği tüm yerlerde hiçbir yapıyı yıkmamış hatta korumuş ,onarmıştır..

Ama günümüzde birisi çıkıyor, yüzyıllardır var olan yapıyı bir imza ile yıkabiliyor.

Hayati Yılmaz ile

Zonguldak Tarih