Bartın’ın Ulus ilçesine bağlı Aşağıçerci Köyü’nde bir otel... Öyle sıradan bir otel değil; çevrimiçi otelcilik platformlarında bölgenin en yüksek puanını almış tek tesis. Küre Dağları Milli Parkı sınırları içerisinde yer alan ve doğaseverlerin gözde konaklama merkezi haline gelen “Küre Dağ Evi”, alınan kararlar doğrultusunda kapatılıyor. Gerekçe? Mevzuat.
Öte yandan Bartın’ın Abdipaşa beldesinde bambaşka bir tablo karşımıza çıkıyor. Birinci sınıf tarım arazisi üzerine yapılan villa ve müştemilatlar için Bartın Tarım ve Orman İl Müdürlüğü tarafından belediyeye yazı yazılıyor. “Yıkın” deniliyor. Peki sonuç? Meçhul. Mevzuatın varlığı ortada ama uygulanıp uygulanmadığı kocaman bir soru işareti.
Aslında mevzuatın uygulanmaması meselesine en somut örnek Bartın Belediyesi’nin 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporunda karşımıza çıkıyor.
Ruhsatsız İşletmeler Meselesi
Raporda en dikkat çeken tespit, belediye sınırları ve mücavir alanlarda ruhsatsız faaliyet gösteren işletmelerin varlığı. Bu durum hem mevzuat ihlali hem de belediyenin ciddi gelir kaybı demek.
Mevzuata göre: Belediye sınırları ve mücavir alanlarda faaliyet göstermek isteyen her işyerinin mutlaka “İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatı” alması zorunlu.
Belediye Gelirleri Kanunu Madde 81: Bu ruhsat olmadan işyeri açılamaz, açılırsa harç tahsilatı yapılamaz.
Sonuç: Ruhsatsız bir işletmeden reklam-ilan vergisi bile alınamaz; konut tarifesinden su kullanır, belediye farkında bile olmaz.
Sayıştay’ın Çarpıcı Verileri
5.772 aktif vergi mükellefi arasından 3.816 işyeri için ruhsat sorgulaması yapılmış.
1.940 işletmenin ruhsatsız olduğu tespit edilmiş.
Belediyenin elinde sadece 1.876 işyeri için ruhsat bulunuyor.
Yani neredeyse işletmelerin yarısı ruhsatsız!
Bu tablo üç temel sorunu işaret ediyor:
1. Mevzuata uygun hareket edilememesi
2. Denetim mekanizmasının zayıflığı
3. Belediyenin gelir kaybı
Raporda açıkça “saha çalışmalarına başlanmalı, ruhsat ve harç süreçleri işletilmeli” deniliyor.
On Beş Yıllık Birikmiş Sorun
Bu sorun bugünün sorunu değil. On beş yıl boyunca görmezden gelinmiş, adeta büyümeye bırakılmış. Öyle ki, araç trafiğine kapalı caddelerdeki birçok işyerinin bile ruhsatı yok. Dahası, bu işyerleri arasında kurumsal firmalar da bulunuyor.
Artık Bartın Belediye Başkanı’nın bu sorunu ivedilikle gündemine alması gerekiyor. Çünkü görmezden gelinen her mevzuat ihlali, bir gün dönüp dolaşıp yeni yönetimin üzerine kalıyor.
Tam da bu noktada Küre Dağ Evi işletmecisi Yaşar Yıldırım’ın sözleri kulaklara küpe olmalı:
“Küre Dağ Evi kapatılıp mühürlenecek. İşin siyasallaşmasını ya da başka nedenler aramıyorum. Çok emek verdik, çok çile çektik. Tesisi Türkiye’nin önemli turizm merkezlerinden biri haline getirdik. Gurur kaynağı oldu. Şimdi kapanıyoruz. Umarım sevinenlerin başka bir alternatifi, başka bir projesi vardır.”
Peki Bartın Belediyesi Ne Yapmalı?
1. Envanter Çalışması: Vergi dairesi, ticaret odası, esnaf odaları ve SGK kayıtları karşılaştırılmalı; potansiyel ruhsatsız işletmeler (kafe, restoran, atölye, market vb.) belirlenmeli.
2. Saha Denetimi: Zabıta Müdürlüğü ve Ruhsat Birimi ortak ekip kurmalı. Önce bilgilendirme ve ihtar, ardından idari yaptırım uygulanmalı. Denetimler düzenli aralıklarla yapılmalı.
3. Dijital Entegrasyon: Mobil uygulama ile saha personeli işyerinin ruhsat durumunu anında sorgulayabilmeli.
4. Kurumsal İşbirliği: Ticaret Odası, Esnaf Odası, Vergi Dairesi ve SGK ile veri paylaşımı yapılmalı.
Ruhsat süreçleri online, hızlı ve şeffaf hale getirildiğinde hem esnafın işi kolaylaşır hem de belediyenin gelirleri artar.
Sonuç
Bir yanda mevzuata uygun olduğu için kapatılan Küre Dağ Evi, diğer yanda yıllardır göz yumulan ruhsatsız işyerleri…
Mevzuatın uygulanmasında çifte standart, en büyük haksızlık değil midir?
Bartın Belediyesi bu sorunu çözmezse, ileride yapılacak yeni Sayıştay denetimlerinde bunun bedelini ağır ödeyebilir. Bugün göz yumulanlar, yarın sizin üzerinize kalır.
